Rozpoczyna się sezon produkcyjny oscypka, redykołki i bryndzy podhalańskiej

Rozpoczyna się sezon produkcyjny oscypka, redykołki i bryndzy podhalańskiej

Maj 2010 rok, to początek nowego sezonu produkcyjnego tradycyjnych serów górskich posiadających zarejestrowane nazwy, jako chronione nazwy pochodzenia, tj.:

- oscypka,
- redykołki,
- bryndzy podhalańskiej.

W tym roku po raz pierwszy kontroli zgodności procesu produkcji ze specyfikacją poddana zostanie redykołka, która została zarejestrowana przez Komisję Europejską w listopadzie 2009 roku.

Redykołka, podobnie jak oscypek i bryndza podhalańska, zanim zostanie wprowadzona do obrotu, musi pozytywnie przejść kontrolę zgodności procesu produkcji ze specyfikacją.

Kontrola ta przeprowadzana jest wyłącznie na wniosek producenta. Wniosek o przeprowadzenie kontroli zgodności procesu produkcji produktu regionalnego lub tradycyjnego ze specyfikacją znajduje się na następujących stronach internetowych:

www.wijharskrakow.pl - wojewódzki inspektorat JHARS w Krakowie (tel. 012 623 30 50),

www.bip.swijhars.pl - wojewódzki inspektorat JHARS w Katowicach (tel. 032 351 11 61),

www.ijhars.gov.pl - Główny Inspektorat JHARS (tel. 022 623 29 00).

Oscypek, redykołka i bryndza podhalańska, zgodnie ze specyfikacją, mogą być produkowane wyłącznie na obszarze wybranych gmin i powiatów województwa małopolskiego i śląskiego. Dlatego, kontrola ta przeprowadzana może być przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej lub Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (zgodnie z właściwością miejscową), bądź przez prywatną jednostkę certyfikującą. Wyboru podmiotu kontrolującego dokonuje producent.

Zasady kontroli

Celem kontroli zgodności ze specyfikacją jest wyłącznie potwierdzenie zgodności procesu produkcji z wymaganiami specyfikacji. Kontrola ta polega na sprawdzeniu poszczególnych etapów produkcji, co wykonywane jest w bacówce podczas trwania procesu produkcji. Ponadto, inspektor weryfikuje dokumentację, w której producent rejestruje poszczególne etapy produkcji oraz przeprowadza wywiad w celu uzupełnienia informacji niezbędnych do podjęcia decyzji o wydaniu świadectwa jakości lub certyfikatu zgodności (np. producent może zostać poproszony o wyjaśnienie przebiegu etapu produkcji, jakim jest dojrzewanie (zakwaszanie) na zimno oscypka, gdyż właściwe przeprowadzenie tego etapu zależy od wiedzy i umiejętności bacy).

W przypadku, gdy kontrola wykaże zgodność procesu produkcji ze specyfikacją, wojewódzki inspektor JHARS wydaje świadectwo jakości, czyli dokument, dzięki któremu produkt o nazwie „oscypek”, „redykołka” lub „bryndza podhalańska” może zostać wprowadzony do obrotu.

Termin ważności świadectwa jakości określa wojewódzki inspektor JHARS na podstawie specyfikacji produktu uwzględniając między innymi sezonowość produkcji i wyniki poprzednich kontroli.

W przypadku stwierdzenia niezgodności procesu produkcji oscypka ze specyfikacją producent powinien usunąć uchybienia w wyznaczonym terminie.

Koszty kontroli zgodności procesu produkcji ze specyfikacją oscypka/redykołki/bryndzy podhalańskiej

Koszty kontroli ponosi producent. Koszty liczone są zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 lutego 2009 r. w sprawie stawek opłat za dojazd do miejsca oceny, czynności związane z dokonaniem oceny, badania laboratoryjne i wydawanie świadectw jakości handlowej oraz sposobu i terminu wnoszenia tych opłat (Dz. U. z 2009 r. Nr 36, poz. 282).

Zgodnie z ww. rozporządzeniem opłaty pobierane są od producentów za poszczególne czynności niezbędne do wykonania kontroli:

· kontrola zgodności procesu produkcji ze specyfikacją - 34 zł za każdą rozpoczętą godzinę pracy,

· koszty dojazdu do miejsca kontroli – w zależności od odległości (od 8,40 zł do 167,00 zł),

· wydanie świadectwa jakości - 7,00 zł,

· badania laboratoryjne.

Zakres badań laboratoryjnych wynika z wymagań specyfikacji. Zarówno ocenie organoleptycznej, jak i analizie fizykochemicznej podlegają wyłącznie te parametry, które wymienione są w specyfikacji oscypka/redykołki/bryndzy podhalańskiej.

Tab. 1. Cennik badań laboratoryjnych  oscypka/redykołki/bryndzy podhalańskiej

 Przykładowa kalkulacja kosztów kontroli zgodności procesu produkcji oscypka/redykołki/bryndzy podhalańskiej ze specyfikacją
Koszt kontroli zgodności procesu produkcji oscypka ze specyfikacją uzależniony jest od odległości bacówki od siedziby wojewódzkiego inspektoratu JHARS oraz od czasu, jaki został poświęcony na przeprowadzenie kontroli.

Poniżej przedstawiona została przykładowa kalkulacja kontroli oscypka/redykołki/bryndzy podhalańskiej. 

· Dojazd do miejsca kontroli (odległość 50-100 km) – 63,00 zł

· Pobranie próbek do badań laboratoryjnych – 27,00 zł

· Czynności kontrolne – 5h x 34 zł za każdą rozpoczętą godzinę pracy = 170,00 zł

· Badania laboratoryjne – 157,00 zł

· koszty przesyłki próbek do laboratorium – ok. 25 zł

· Wydanie świadectwa jakości – 7,00 zł

Razem 470,00 zł

W 2009 roku, kontroli zgodności procesu produkcji oscypka ze specyfikacji poddało się 12 producentów. Średni koszt tej kontroli wyniósł: 350,00 zł

Wsparcie finansowe dla producentów oscypka/bryndzy podhalańskiej/redykołki

Producenci oscypka/redykołki/bryndzy podhalańskiej, którzy poddali się kontroli zgodności ze specyfikacją i uzyskali świadectwo jakości lub certyfikat zgodności mogą ubiegać się o dofinansowanie do kosztów kontroli. Wsparcie finansowe przewidziane w Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 przyznawane jest przez 5 lat.

Ponadto, PROW 2007-2013 przewiduje wsparcie przeznaczone na działania informacyjne i promocyjne, które mają na celu zwiększenie popytu na produkty wysokiej jakości oraz pogłębienie wiedzy konsumentów o zaletach produktów posiadających chronioną nazwę pochodzenia. W ramach tego działania producenci mogą uzyskać 70% zwrotu kosztów poniesionych na podjęte przez nich inicjatywy promujące oscypka/redykołkę/bryndzę podhalańską.

Prawna ochrona produktów oraz związana z nią systematyczna kontrola procesu produkcyjnego, stanowi wartość dodaną produktu, gdyż jest to informacja dla konsumenta, że produkt ten jest identyfikowalny i wytworzony zgodnie z zatwierdzoną specyfikacją. System ochrony produktów jest narzędziem, który ma zabezpieczyć interesy producentów przed nieuczciwą konkurencją oraz zwiększyć wiarygodność tych produktów w oczach konsumentów.

2010-05-05